INR 500 and 1000 Currency Notes (રૂપિયા ૫૦૦ અને ૧૦૦૦ની ચલણી નોટો)

[Please scroll down to read this in English]
સરકારે ચલણમાંથી ૫૦૦ અને ૧૦૦૦ રૂપિયાની નોટો રદબાતલ કરી ત્યારથી એવા સમાચારો ફરતા થયા છે કે પરદેશમાં, એટલે કે અહિં યુ.કે.માં વસતા ભારતીય લોકો પાસે રહેલી આ ચલણી નોટો યુ.કે. (અને અન્ય દેશોમાં પણ) આવેલી ભારતીય બેંકોની શાખાઓમાં બદલી આપવામાં આવે છે. આ સમાચારોની વાસ્તવિકતાને રદિયો આપતો ખુલાસો યુ,કે. સ્થિત ભારતીય હાઇ કમિશ્નર શ્રી દિનેશ પટનાયકે આજે સવારે કર્યો છે. તેમણે જણાવ્યું કે:
૧. આજ તારીખ (૧૭ નવેમ્બર ૨૦૧૬) સુધી આવી કોઈ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી નથી.
૨. જો તમે ભારત જઈ રહ્યા હોવ તો તમારી સાથે આ નોટો લઈ જઈ શકો છો અને ભારતની બેંકમાં જમા કરાવી કે નાની નોટોમાં બદલાવી શકો છો, અથવા અન્ય કોઈ જતું હોય તો તેમને અધિકારપત્ર (ઓથોરિટિ લેટર) આપીને તમારા વતી ભારતમાં તમારી બેંકમાં બેંકમાં જમા કરાવવાની સત્તા આપી શકો છો.
૩. ભારત સરકાર એ દિશામાં કાર્ય કરી રહી છે કે વિદેશમાં (યુ.કે. સહિત) આવેલી ભારતીય બેંકોમાં ૫૦૦ અને ૧૦૦૦ની નોટો જમા કરાવી શકાય.
૪. હાઇ કમિશન ખાતરી આપે છે કે લોકો પાસે રહેલું કાયદેસરનું નાણું એળે નહિ જાય
૫. રદ થયેલી ચલણી નોટો બદલવાની કે જમા કરાવવાની આખરી તારીખ ૩૦ ડિસેમ્બર જ રહેશે (ભારતમાં અને ભારતની બહાર પણ)
૬. જ્યારે આવી વ્યવસ્થા અમલમાં મૂકવામાં આવશે ત્યારે તમે તમારી પાસે રહેલી નોટો તમારા ખાતામાં ફક્ત જમા કરાવી શકશો
૭. તમે ભારતની બહાર એ નોટોને નાના કે મોટા ચલણી નાણામાં બદલાવી નહિ શકો.
૮. ભારતીય ચલણના બદલામાં ફક્ત ભારતીય નાણું જ મેળવી શકશો (બેંક થાપણ સ્વરૂપે), વિદેશી નાણું નહિ.
૯. કાયદેસર રીતે કોઈ પણ વ્યક્તિ ભારતની બહાર કોઈ પણ વ્યક્તિ ફક્ત આટલી જ માત્રામાં ચલણી નાણું રાખી શકે છે:
ક. ૨૫,૦૦૦ રૂપિયા: જો તમે છેલ્લી વખત પાછલા બે વર્ષમાં ભારત ગયા હોવ
ખ. ૧૦,૦૦૦ રૂપિયા: જો તમે છેલ્લી વખત છેલ્લા બે વર્ષ પહેલા પણ ૨૦૦૫ પછી ભારત ગયા હોવ
ગ. ૭,૫૦૦ રૂપિયા: જો તમે છેલ્લી વખત ૨૦૦૫ પહેલા ભારત ગયા હોવ
૧૦. હાઇ કમિશન એ વાતની પણ બાંહેધરી આપે છે કે સૌને તેમની પાસે રહેલું ધોળું નાણું જમા કરાવવાનો પુરતો સમય આપવામાં આવશે.
૧૧. અન્ય એક પર્યાય જેના પર સરકાર કામ કરી રહી છે તે એ છે કે તમારા પૈસા કોઈક રીતે તમારા વતી ભારતમાં રહેલી તમારી બેંકની શાખામાં પહોંચાડે.
તમે આ સંવાદ અહિં નીચે અંગ્રેજી લખાણના અંતે નિહાળી શકો છો અથવા સબરસ રેડિઓની વેબસાઇટ પર કે યુટ્યુબ પરથી સાંભળી શકો છો.
સાથેસાથે મારા બ્લોગના સૌ વાંચકોને અને મુલાકાતીઓને ફક્ત એક જ વિનંતિ કરવાની કે વોટ્સએપ, ફેસબુક, વગેરે માધ્યમો પર આંખો મીંચીને મેસેજો ફોરવર્ડ કરવાને બદલે તે મેસેજની સ્ત્યાર્થતા ચકાસવાની ટેવ પાડો. કોઈકે મોકલેલો મેસેજ તમારે આગળ મોકલવો જ એવો કોઈ કાયદો નથી, કૃપા કરીને અફવાઓને વેગ આપવામાં નિમિત્ત ના બનશો.

 Since the #Demonetisation of Indian currency notes of 500 and 1000, the news started floating on social media
regarding exchanging currency notes of INR 500 & 2000 in Branches of Indian Banks here in UK. To the Contrary of that the High Commissioner of India Shri Dinesh Patnaik confirmed this morning that:
1. As of today (17th Nov 2016), there is no such arrangements put in place
2. If you are traveling to India, you can take money with you and exchange/deposit in banks in India, or authorise anyone to take your money and deposit in your account on your behalf in India.
૩. GoI is working in direction to make it possible to deposit INR high value currency notes in Branches abroad (including UK)
4. HCI assures that legitimate money of people abroad will not go waste
5. Deadline to deposit/exchange currency notes remain the same, 30th December 2016, in India and outside
6. When arrangements will be made, you will only be allowed to deposit your cash in your bank account.
7. You will not be able to exchange it for smaller or higher denomination notes anywhere outside India
8. For Indian currency, you will only get Indian currency (in forms of bank deposits), not foreign currency.
9. Maximum legal limit of Indian currency that one can possess outside India is:
A. 25,000 Rupees if you last travelled to India in last 2 years
B. 10,000 Rupees if you last travelled to India between 2014 (assuming that is what counts as “before 2 years”) and 2005
C. 7,500 Rupees only if you last travelled to India prior to 2005
10. HCI also assures that there will be enough time for people to deposit their legitimate money up to the above limits
11. Another alternative being worked on is, to arrange to send your money to your bank account in India
You can listen to his Interview taken by Sabras Radio here below or on their website or YouTube.
I would like to request all my readers and visitors that PLEASE do not blindly forward messages on whatsapp, facebook, etc. Develop habit to check truthfulness of the messages. You are not legally bound to forward everything that you have received, Please do not be instrumental in spreading rumors.

બંધારણ મુજબ ભારતની કરવામાં આવેલી વ્યાખ્યા અનુસાર ભારતની મૂલવણી

ગઈ કાલે પ્રજાસત્તાક દિને મગજમાં એક જ વિચાર ચાલતો રહ્યો કે શું ભારત ખરા અર્થમાં પ્રજાસત્તાક બન્યું છે ખરૂં? આપણા દેશનું બંધારણ તો ડૉ. આંબેડકરની અધ્યક્ષતા હેઠળની સમિતિએ ૨ વર્ષ ૧૧ મહિના અને ૧૮ દિવસના ગાળામાં તૈયાર કરીને આપી દીધું હતું. બંધારણ ભારત દેશને “સાર્વભૌમ, સમાજવાદી, બિનસાંપ્રદાયિક, પ્રજાસત્તાક લોકશાહી, તેના નાગરીકોને ન્યાયની, સમાનતાની અને સ્વાધિનતાની ખાતરી આપનારો અને તેમની વચ્ચે ભ્રાતૃત્વને પ્રોત્સાહન આપવાના પ્રયત્ન કરનારો” ઘોષિત કરે છે. જો કે, મૂળ બંધારણ સમિતિએ ઘડેલા બંધારણમાં ભારત દેશને સમાજવાદી અને બિનસાંપ્રદાયિક તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવ્યો ન હતો, તે તો પાછળથી આપણા જનપ્રતિનિધિઓએ છેક ૧૯૭૬માં ઈન્દિરા ગાંધીની સરકારે કરેલું ઉમેરણ છે. હવે જ્યારે આ વ્યાખ્યાના એક એક શબ્દને લઈને આજના ભારતને મૂલવવાનો પ્રયત્ન કર્યો તો મને નીચે પ્રમાણેના જવાબો પ્રાપ્ત થયા. જો કે, આ ઉત્તરો મારા અંગત વિચારોને પ્રતિબિંબિત કરે છે, પરંતુ અહિં આપ સૌની સાથે વહેંચવાનો ઉદ્દેશ્ય એટલો જ છે કે, કદાચ તમારામાંથી કોઈ પણ આ ઉત્તરો સાથે સહમત થતું હોય, અથવા મારા વિચારોને સુધારવાનો પ્રયત્ન કરીને કદાચ હું ખોટો હોઉં તો મને સુધારવાનો પ્રયત્ન પણ કરે.

શું આપણે ખરા અર્થમાં સાર્વભૌમ છીએ?
મને તો લાગતું નથી. જે ભારે માત્રામાં આપણે અમેરિકા અને બ્રિટન જેવા ધનિક (કે કંગાળ) દેશો પર હજુ આજે પણ નિર્ભર છીએ (જો કે એવું કેમ છે તે પણ સમજાતું નથી) તેના પરથી ભારતને સાર્વભૌમ સત્તા કહેતા પહેલા સો વખત વિચારવું પડે છે.

શું આપણે સમાજવાદી છીએ?
કોઈ કહી શકશે ભારતને સમાજવાદી? ભારત તો માલેતુજારવાદી છે એવું લાગે છે, જ્યાં ઉદ્યોગની નીતિઓ હોય કે વ્યાપારની નીતિઓ, ટેલિકોમ્યુનિકેશન હોય કે એક્સ્પોર્ટ-ઇમ્પોર્ટ, મોટા ભાગનું બધું જ દેશના અગ્રણી ઉદ્યોગપતિઓને જ ધ્યાનમાં રાખીને જ થતું હોય અને બાકીનું થોડુંઘણું નેતાઓના અંગત સ્વાર્થને આધારે થતું હોય, તે દેશ સમાજવાદીની વ્યાખ્યામાં કેવી રીતે બંધ બેસી શકે તે સમજવું ખરેખર અઘરૂં છે.

શું આપણે બિનસાંપ્રદાયિક છીએ?
કદાચ હા, કેમકે જ્યારે કોંગ્રેસ પક્ષ ચુંટણી લડતો હોય ત્યારે તે વાત ઢોલ પીટી પીટીને કહે છે, જેથી કેટલાક લોકોના માનસ પર સંમોહનની અસર થાય છે અને તેમને એ વાસ્તવિકતા હોવાનો ભાસ થાય છે. પરંતુ જે દેશમાં “પર્સનલ લૉ”ને નામે હિંદુ, મુસલમાન અને ખ્રિસ્તી એમ ત્રણ ધર્મો માટે જૂદા જૂદા કાયદા હોય, જે દેશમાં હિંદુને લગ્ન માટે એક કાયદો લાગુ પડે અને મુસલમાનને લગ્ન કે છૂટાછેડા માટે અલગ કાયદો લાગુ પડે તેને બિનસાંપ્રદાયિક ગણવો કે નહિ તે વિષે મને તો હજુ અવઢવ છે.

શું ભારત પ્રજાસત્તાક લોકશાહી છે?
લોકશાહીનો અર્થ ફક્ત “લોકોએ આપેલા મતને આધારે ચુંટાયેલી સરકાર” પુરતો સિમિત રહેતો હોય તો, હા, ચોક્કસ ભારત લોકશાહી છે. આપણા દેશની સરહદ પર પડોશીઓ હુમલા કરી જાય, દેશની અંદર ઘુસીને જો પડોશી દેશના આતંકવાદીઓ આપણી નિર્દોષ પ્રજાને નિર્મમરીતે રહેંસી જતા હોય છતાં આપણા દેશની જનતા કશું કરી ન શકતી હોય, જે દેશની સંસદમાં ફક્ત પૈસાને જોરે સરકારો રચાતી હોય તે દેશને કેવી રીતે લોકશાહી કે પ્રજાસત્તાક લોકશાહી કહી શકાય તે મને કોઈપણ વ્યક્તિ સરળ શબ્દોમાં સમજાવી શકે તેની હું રાહ જોઈને બેઠો છું.

શું ભારત તેના નાગરીકોને ન્યાયની, સમાનતાની અને સ્વાધિનતાની ખાતરી આપે છે?
ન્યાયની વાત કરીએ તો, જે દેશમાં આમઆદમી પોતાના ઘરમાં થયેલી ચોરી કે પછી એક સ્થાનિક ગુંડા (કે જે દાદાના હુલામણા નામે ઓળખાય છે) દ્વારા હપ્તાની માંગણી વિરુદ્ધ અને તે માંગણીને ન સંતોષતા તેને થતી કનડગત વિરુદ્ધ પોલીસમાં ફરિયાદ નોંધવવા જતા ડરતો હોય; જે દેશની જનતાના અબજો (હવે તો અબજો પણ ૧૦૦ અબજ, ૨૦૦ અબજ જેવા આંકડામાં મપાય છે)ના નાણાંના કૌભાંડો કરીને સરેઆમ ફરતા હોય અને તેમને લોકો કશું કહી કે પૂછી ન શકતા હોય, જે દેશના લોકોને કાયદો અને કાયદા પ્રમાણે પોતાના હક્કોની જાણકારી આપવામાં જ ન આવતી હોય; જે દેશમાં અમીરોના ઘરમાં અને જનતાના સેવક કહેવાતા સાંસદો અને ધારાસભ્યો, વગેરેના ઘરમાં એક ફળની કિંમત અને આયોજન પંચ દ્વારા ગરીબી રેખા હેઠળ જીવતા લોકોની દૈનિક આવક (શહેરી વિસ્તારોમાં રૂપિયા ૨૮.૩૫ અને ગ્રામિણ વિસ્તારમાં અંકે રૂપિયા ૨૨ અને ૪૨ પૈસા) વચ્ચે અધધધ અસમાનતા હોય; જે દેશમાં છાશવારે આતંકવાદી હુમલાઓમાં સામાન્ય જન પોતાના જાનમાલનું નુકશાન વેઠતો હોય, તે દેશ પોતાના કયા નાગરીકને ન્યાયની, સમાનતાની અને સ્વાધિનતાની ખાતરી આપે છે તે માનવું મારે માટે પણ સ્વપ્ને પણ શક્ય નથી.

શું ભારત દેશ તેના નાગરીકોની વચ્ચે ભ્રાતૃત્વને પ્રોત્સાહન આપવાના પ્રયત્ન કરનારો દેશ છે?
ભ્રાતૃત્વ એટલે શું? આ પ્રશ્ન મારો નથી, આપણા દેશના બંધારનનું પાલન કરનારા રાજકારણીઓ અને કાયદાનું પાલન કરાવનારા પોલીસ તંત્રના મનમાં રહેલો પ્રશ્ન હોવાની લાગણી મને થાય છે. જે દેશમાં અનામતને નામે લોકોને અંદરોઅંદર ઝઘડાવવામાં, અસ્પૃશ્યતાને હજુ આજે પણ વ્યાજબી ગણનારા, હિંદુ-મુસલમાન, શહેરી-આદિવાસી, વગેરે જેવા વાડાઓ ઉભા કરી એવા જુથો વચ્ચેની ખાઈને દિનપ્રતિદિન વધુને વધુ પહોળી કરવામાં જ જે પોતાનું હિત સમજે છે, તે દેશ આવો કોઈ પ્રયત્ન પણ કરી શકે છે, તે કદાચ ભગવાન જ મારે મન સ્પષ્ટ કરી શકે.

આમ મારા ભારત દેશને, “મેરા ભારત મહાન” કહેવામાં ગર્વ અનુભવતો હું, તેના બંધારણના ઘડવૈયાઓમાં સંપૂર્ણ શ્રદ્ધા રાખનારો હું, તે જ બંધારણ ના પાલનકર્તાઓમાં લગીરેય વિશ્વાસ મુકી શકતો નથી. તેમાં નિષ્ફળતા કોની, મારી કે એ ભારતના રખવાળાઓની? આપણા દેશનું બંધારણ વિશ્વનું સૌથી મોટું બંધારણ છે. કદાચ વિશ્વમાં એકમાત્ર આપણો દેશ જ એવો દેશ હશે જે તેના બંધારણના અસ્તિત્વમાં આવ્યાનો દિવસ, આજે ૬૩ વર્સ પછી પણ દેશની આઝાદીના દિવસ કરતા પણ વધુ ધામધુમથી ઉજવે છે. જે બંધારણ સમિતિમાં દેશના અગ્રણી કાયદાશાસ્ત્રીઓ અને ઉદ્યોગપતીઓ (કનૈયાલાલ મુન્શી (પૂર્વ ગૃહમંત્રી, બોમ્બે સ્ટેટ), અલ્લાદી કૃષ્ણસ્વામી ઐયર (પૂર્વ એડ્વોકેટ જનરલ, મદ્રાસ સ્ટેટ), એન. ગોપાલસ્વામી આયંગર (પૂર્વ મંત્રી, જમ્મુ અને કાશ્મિર તથા નહેરુ કેબિનેટના સભ્ય), બી.એલ. મીટ્લર (પૂર્વ એડ્વોકેટ જનરલ, ભારત), મોહમદ સાદુલ્લાહ (પૂર્વ મુખ્યમંત્રી, આસામ) અને ડી.પી. ખૈતાન (ખૈતાન ઉદ્યોગકાર કુટુંબના વારસ અને પ્રખ્યાત વકિલ), માધવ રાવ (વડોદરાના મહારાજાના કાયદા સલાહકાર), ટી.ટી. કૃષ્ણમાચારી (ઉદ્યોગપતિ અને કંગ્રેસી))નો સમાવેશ થયો હતો, જે બંધારણના સલાહકાર તરીકે સર બેનેગલ નરસિંગ રાઉ (ઇન્ટરનેશનલ કોર્ટ ઓફ જસ્ટિસના પ્રથમ ભારતીય જજ) રહી ચુક્યા હોય, જે સમિતિના અધ્યક્ષને આજે બંધારણના ઘડવૈયા તરીકેનું માન આપીને તેમની પૂજા થતી હોય, જે બંધારણ અમેરિકા, કેનેડા, જર્મની, ઓસ્ટ્રેલિયા, જેવા વિશ્વના અન્ય દેશોના બંધારણમાંથી અનુકૂળ અને યોગ્ય કલમો લઈને રચાયું હોય, તે બંધારણ દ્વારા દેશની કરવામાં આવેલી વ્યાખ્યામાં આજે ૬૩ વર્ષ પછી પણ તાર્કિક સ્પષ્ટતા શોધી ન જડતી હોય, તે દેશનું કમભાગ્ય કેટલું? દેશનું કમભાગ્ય એટલે કોનું કમભાગ્ય? દેશની સામાન્ય જનતાનું જ કે બીજા કોઈનું?

લિબિયાનો આંતર્વિગ્રહ: કોના દ્વારા, કોના માટે?

આ વર્ષના ફેબ્રુઆરી મહિનામાં શરૂ થયેલું લિબિયાનું આંતર્યુદ્ધ શમવાનું નામ જ નથી લેતું. શરૂઆતમાં પ્રચાર માધ્યમોએ તેને આંતર્વિગ્રહ તરિકે ઓળખાવ્યું. અને પછી થોડા સમયમાં બ્રિટન અને ફાન્સ કોઈક અજ્ઞાત કારણે સફાળા બેઠા થયાં અને પારકા દેશમાં ચાલી રહેલા બળવામાં તેમને માનવ અધિકારનો ભંગ થતો દેખાયો. અને તે કારણે આ દયાળુ દેશોનું હૃદય એવું તો દ્રવી ઉઠ્યું કે વર્ગનો મોનિટર જેમ પોતાના દુશમનને અંગુઠા પકડાવવા માટે કોઈક બહાનુ કાઢીને વર્ગશિક્ષકને ચઢાવે અને પોતાનું ધાર્યું કરાવે તે રીતે ‘નાટો’ને સાથે લઈને યુ.એન. પાસે પહોંચી ગયા. હવે એ વખતે બન્યું એવું કે વર્ગશિક્ષક કોઈક કારણે વ્યસ્ત હશે, તો આ મોનિટરને એટલી બધીતો ‘એકી’ આવી હતી કે રોકી શકાય એવું નહોતું, અને તેથી વિચાર્યું કે આ પંતુતો આપણા ખિસ્સામાં જ છે ને, ચાલો એકી કરી આવીએ, પછી એણે પરવાનગી આપ્યા વગર છુટકો જ નથી ને. અને એટલે રાતોરાત લિબિયા પર હુમલો કરી દીધો. અને બિચારા માસ્તર, પોતાનાથી આખો વર્ગ સંભાળી શકાતો નથી માટે જ તગડા મોનિટરો નિમ્યા છે, હવે જો એ મોનિટરની હરકતને પરવાનગી ના આપે તો એમનાથી વર્ગતો સંભાળી શકાય એવો છે નહી, એટલે મને-કમને પણ ‘હા’ ભણી દીધી.

જ્યારે લિબિયામાં બળવાની શરૂઆત થઈ ત્યારે બ્રિટન જેવા પ્રતિષ્ઠિત દેશના વિદેશ મંત્રી વિલિયમ હેગ એવું પાયાહિન નિવેદન કરે છે કે ગદ્દાફી દેશ છોડીને ભાગી ગયા છે જેના જવાબમાં ગદ્દાફી પોતે ટીવી પર આવીને આવી તથ્યહિન વાતોને ‘ગલીના રખડતા કુતરાઓ’ની ચેનલોએ ફેલાવેલી અફવા કહીને વખોડી કાઢે છે. આટલું ઓછું હોય તેમ લિબિયા બ્રિટિશ નેવીના સૈનિકોની ધરપકડ કરે છે જેમાં તેઓ શસ્ત્રો અને ચલણી નાણાં સાથે પકડાય છે. બ્રિટન પાસે એ વખતે એનો જવાબ નહોતો કે એના લશ્કરના સૈનિકો ત્યાં શું કરી રહ્યાં હતાં. જ્યારે લિબિયા પર ‘નો ફ્લાય ઝોન’ ઇમ્પોઝ કરવાનો હતો ત્યારે બ્રિટિશ સંસદમાં ઘણી ચર્ચા ચાલી અને યુતિ સરકારે સાંસદોને એમ કહીને સમજાવ્યાં કે લિબિયાના નાગરિકોના રક્ષણ માટે તેઓ સૈન્ય મોકલી રહ્યાં છે. તે વખતે એવા પણ સવાલો પુછવામાં આવ્યાં હતાં કે શું બ્રિટિશ સૈન્ય દેશની સામાન્ય જનતાને નુકશાન ના થાય તેનું ધ્યાન રાખશે? આ હુમલાનું મુખ્ય ધ્યેય શું છે? ગદ્દાફીનો જીવ કે લિબિયાની આઝાદી? તો આ સવાલોના કોઈ સ્પષ્ટ જવાબ આપવામાં નહોતા આવ્યા અને એવું જણાવવામાં આવ્યું હતું કે “જો લિબિયાની આઝાદીનો અર્થ એવો થતો હોય કે કર્નલ ગદ્દાફીનો જાન” તો એવું કરવામાં અમે અચકાઈશું નહી, પણ તેનો જીવ લેવો તે અમારૂં પ્રાથમિક ધ્યેય નથી. (પણ દ્વિતિય કે તૃતિય ધ્યેય તો છે જ એવો છુપો સંદેશો હતો..) હજુ આજે પણ બ્રિટન લિબિયાના બળવાખોર નેતાને આર્થિક અને શસ્ત્ર મદદ કરવા માટે થનગની રહ્યું છે.

આ પરિસ્થિતિમાં મારા મનમાં અનેક સવાલો ઉપજે છે.
૧. દુનિયાના અનેક દેશોમાં માનવ અધિકારો પર તરાપ મારવામાં આવી છે, દા.ત. ચીન, દક્ષિણ કોરિયા, વગેરે. તો પછી લિબિયાની જનતા માટે જ બ્રિટન જેવા ‘દયાળુ’ દેશનું હૃદય કેમ પીગળ્યું? કેમ ચીન પર કે દક્ષિણ કોરિયા પર નો ફ્લાય ઝોન કે પછી વ્યાપારિક પ્રતિબંધ નથી મુકવામાં આવતાં?
(સંભવતઃ જવાબ-મારા મતે: લિબિયામાં ક્રુડ ઓઈલ છે, અને બ્રિટન-અમેરિકા જેવા દેશોને ફક્ત એવા જ દેશોની જનતાની દયા આવે છે જ્યાં તેલ હોય, જેમકે ઈરાક, કુવૈત, વગેરે અને તેથી વિપરિત ચીનની જનતા પર દયા ખાવા જાય તો પોતાની જનતાને જે ચીની માલ સસ્તા ભાવે મળે છે તે મળતો બંઢ થઈ જાય, એટલે ત્યાં બધી દયાઓ નેવે મુકી દેવામાં આવે)

૨. લગભગ ૪૦ વર્ષથી ચાલતા શાસનમાં અચાનક ત્યારેજ બળવો કેમ થાય છે જ્યારે વિશ્વ બજારમાં તેલનાં ભાવ ઉંચકાઈ રહ્યા છે?
(અનુત્તર)

૩. બળવાખોર નેતાઓ પાસે પૈસા અને શસ્ત્રો ક્યાંથી આવ્યાં?
(સંભવતઃ જવાબ: પેલા ઉપરના બ્રિટિશ નેવી વાળા સમાચાર યાદ આવે છે?)

૪. લિબિયન લશ્કરી વડા ‘અલ મેઘરાહી’ કે જે પાન એમ ફ્લાઈટ ૧૦૩ જે ૧૯૮૮માં સ્કોટલેન્ડના લોકરબી શહેર પર બોમ્બ દ્વારા તોડી પાડવાના આરોપસર સજા ભોગવી રહ્યો હતો, તેને ૨૦૦૯માં કેમ મુક્ત કરીને લિબિયા પાછો મોકલવામાં આવ્યો જ્યાં કર્નલ ગદ્દાફીએ તેનું દેશના હિરોની જેમ સ્વાગત કર્યું હતું.

૫. કર્નલ ગદ્દાફીનો છોકરો લંડન સ્કુલ ઓફ ઇકોનોમીમાંથી પી.એચ.ડી.ની પદવી કેવી રીતે લઈ ગયો? ૩૫-૩૭ વર્ષ સુધી ગદ્દાફી અને તેનું કુટુંબ બ્રિટનને મીઠું લાગતું હતું તે અચાનક કેમ કડવું લાગવા માંડ્યું?

૬. બ્રિટને વર્ષોથી કર્નલ ગદ્દાફીને શસ્ત્રો વેચ્યાં છે અને બળવો શરૂ થયાના થોડા સમય પહેલા જ નવો સોદો પાર પાડ્યો હતો, કેમ? બ્રિટિશ ગુપ્તચર સંસ્થાને ખબર નહોતી કે બ્રિટને વેચેલા એ શસ્ત્રોનો ઉપયોગ ગદ્દાફી માનવ અધિકારો ઉપર તરાપ મારવા માટે કરશે?

આવા તો અનેક સવાલ ઉભા થાય છે બ્રિટન અને તેના સાથી દેશો સામે જ્યારે તેઓ દયાના આંચળા હેઠળ પોતાના સ્વાર્થ સાધવા નિકળી પડે છે.

સ્પષ્ટતા: આ લેખનો હેતુ કર્નલ ગદ્દાફીને સારા કે નિર્દોષ ચિતરવાનો જરા પણ નથી, પણ જે ‘સારા’ લાગે તેવા છે તેમના માટે ફરી એક વાર વિચાર કરવા માટે પ્રેરવાનો છે.

મુંબઇ પરનાં આતંકવાદી હુમલા પછી શું ભારતે પાકિસ્તાન સાથે યુદ્ધ કરવું જોઇએ?

તંત્રી શ્રી,

આપની સાથે સહમત છું કે નિર્દોષ માનવીનાં મોત પર ખેલાઈ રહેલાં રાજકારણથી સહુ કોઇ દુ:ખી છે, અને આ દુ:ખમાં મારા જેવા પરદેશ વસતાં ભારતિયો પણ બાકાત નથી. પરંતુ, મારી વાત કરૂં તો મને દુ:ખ રાજકારણીઓથી પહોંચે છે નહી કે આવા રાજકારણથી. આટલા મોટા આતંકવાદી હુમલા પછી પણ કોઇનાં પેટનું પાણી હલ્યું હોય તેવું લાગતું નથી. ૨-૩ રાજકારણીઓનાં રાજીનામા અને ગૃહ મંત્રીની બદલી સિવાય શું પગલાં ભરવામાં આવ્યાં? કેમ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સમિતિની તાકિદની બેઠક તે ત્રણ દિવસ દરમ્યાન ના બોલાવવામાં આવી? શું તે હુમલાને દેશ પરનાં હુમલા તરિકે નહોતો ગણવામાં આવ્યો? કે પછી કહેવાતી રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સમિતિ આટલા મોટા હુમલા કરતાં પણ વધુ ગંભિર એવા કોઇક મામલામાં વ્યસ્ત હતી? જો તેમ હોય તો શું દેશવાસીઓ જાણી શકે છે કે એવો એ કયો મુદ્દો હતો?

અરે એ વાત જવા દઈએ, તો જ્યારે એવા દાવા કરવામાં આવે છે કે દુપ્તચર સંસ્થાએ આવો કોઇક હુમલો થઇ શકે છે, તે પણ દરિયા માર્ગે આવેલા હુમલાખોરો દ્વારા, કોઈક મોટી હોટલ ઉપર, વિદેશીઓ ઉપર, વિગેરે માહિતિ ગૃહ ખાતાને અને સુરક્ષા ખાતાને આપી હોવા છતાં કેમ કશું કરવામાં આવ્યું નહોતું? આ બધા સવાલો ઉઠાવવાને બદલે નપાવટ રાજકારણીઓ વહેતી ગંગામાં હાથ ધોઈ લેવા પોત પોતાનાં ફાલતું નિવેદનો કરવા ઉભા થઈ ગયાં હતાં અને તેની હદ તો ત્યારે આવી જ્યારે, ગુજરાતનાં મુખ્યમંત્રીનું રાજીનામું માંગવામાં આવ્યું, કેમ? કેમકે, આતંકવાદીઓ ગુજરાતનાં દરિયાઇ માર્ગે મુંબઈ આવ્યાં હતાં? આ મુર્ખ રાજકારણીની …માં છાણ નહોતું કે તે પોતે રાષ્ટ્રીય ફલક પર વડાપ્રધાનને યુદ્ધ માટે કે પાકિસ્તાનની સીધી સંડોવણી છે તેવી સત્તાવાર જાહેરાત કરવા માટે કહે?

આપણને સહુને શુરાતન ચઢે અને આવા સમયે પ્રચાર-પ્રસારનાં માધ્યમો પણ લોકોને જોર ચઢાવે કે યુદ્ધ થવું જોઈએ, હું પણ માનું છું કે યુદ્ધ થવું જોઈએ, અને ખાસ કરીને અત્યારે જ્યારે ભારત પાસે બહાનું છે, ત્યારે યુદ્ધ કરીને પાકિસ્તાન ને કચડી નાંખવું જોઈએ. પરંતુ, શુંત્યારે વૈશ્વિક સ્તરે જ્યારે મંદીનું મોજુ ફરી વળ્યું છે, અને દુનિયાભરમાં બેકારી ાને સાથે સાથે મોંઘવારી વધતી જાય છે, ત્યારે શું આપણામાંથિઇ કોઈએ વિચાર્યું છે, કે યુદ્ધનો ખર્ચ સરકાર ક્યાંથી ઉપાડશે? યુદ્ધનો અર્થ એ છે કે, મોંઘવારીમાં વધારો, દેશમાં આંતરિક સુરક્ષામાં ઢીલ. અને એ બધાથી પર, યુદ્ધનું પરિણામ શું હશે? ચાલો માની લઈએ કે ભારત પાકિસ્તાનને યુદ્ધમાં હરાવી દે છે, તો શું પાકિસ્તાનને ભારતમાં ભેળવી દેવામાં આવશે? માની લઈએ કે આમ કરવામાં આવે તો શું આ બધી સમસ્યાનો અંત આવી જશે? આપણે એ ના ભુલવું જોઇએ કે પાકિસ્તાન તરફથી લડતાં અને આતંકવાદ ફેલાવનારા લોકો એ જ પાકિસ્તાનની ધરતી પર જન્મેલા કે વસેલા છે, જે ઇસ્લામનાં નામ પર પોતાનાં પ્રાણ ન્યોચ્છાવર કરવા તૈયાર થઈ જાય છે, આવા લોકોને શું ભારત શોધી શોધીને જેલમાં નાં ખી શકશે? તેમનાં શદય પરિવર્તન કરી શકશે? તેમનાં મગજમાં ઘર કરી ગયેલી મૂર્ખામી ભરેલી માન્યતાઓ અને વ્યર્થ અધાર્મિક જેહાદને તેમનાં દિલો દિમાગમાં થી કાઢી શકશે? જો આબધું શક્ય હોય તો આવતી કાલે જ યુદ્ધની જાહેરાત કરવા માટે દેશભરમાં આંદોલનો થવા જોઈએ.

જો કે ભાવનાઓમાં વહી ગયા વગર હું પણ અત્યારે હ્રદયને એક બાજુએ મુકીને ફક્ત બુદ્ધિથી વિચારીને તેમ જ માનું છું કે આ જ યોગ્ય સમય છે અને હવે કહ્રેખર સમય આવી ગયો છે કે ભારતે પાકિસ્તાન સાથે યુદ્ધ છેડી જ દેવું જોઇએ, અમેરિકાનું સાંભળીને ક્યાં સુધી ચુપ બેસી રહીશું? જગ જાહેર છે કે અમેરિકાનાં અનેક હિતો પાકિસ્તાન સાથે સંકળાયેલાં છે એટલે તે ક્યારેય ભારતને યુદ્ધ કરવા નહી પ્રેરે, પણ શું અમેરિકા આપણા ભારતિયોનાં, આતંકવાદી હુમલાઓમાં મરી ગયેલાં દિકરાઓ, માઓ, જવાનોને પુનર્જિવિત કરી આપે છે? કે તેમનાં ઘરોમાં આવકનો અને પ્રેમનો સ્ત્રોત વહાવતું રહે છે? ના ને? તો પછી શા માટે એવા બે મોઢા વાળા દેશનો મત કે ધમકી માનવી જોઈએ? ભારતનાં મૂર્ખ રાજકારણીઓ, યા હોમ કરીને પડો, ફતેહ છે આગે….

(ગુજરાતી દૈનિક ‘સંદેશ’નાં તંત્રીને લખેલો પત્ર)

%d bloggers like this: